HaqqımızdaMəhsullarXidmətlərLayihələrKaryeraXəbərlərBloqVideolarQalereya
  • Haqqımızda
  • Məhsullar
  • Xidmətlər
  • Layihələr
  • Karyera
  • Media
Əlaqə

"IB Group" regionda mühüm strateji tərəfdaş kimi çıxış edir, dəmir yolu, enerji və neft-qaz sənayesində yüksək keyfiyyətli məhsul və xidmətlər təqdim edir. Şirkət qlobal standartlara uyğun innovativ həllər təqdim edərək, dayanıqlı inkişafı dəstəkləyir.

Haqqımızda
  • Şirkət haqqında
  • Partnyorlar
  • Karyera
  • Xəbərlər
Məhsullar
    Xidmətlər
      Layihələr
        Əlaqə
        • + 994 (99) 274 99 99+ 994 (12) 436 52 10
        • [email protected]
        • Babək Plaza, 11-ci mərtəbə, Bakı, Azərbaycan
        Məxfilik siyasəti

        ©2026. Bütün hüquqlar qorunur - IB GROUP OF COMPANIES

        Veb sayt hazırlanması—ONE studioHosting—Best Host
        • IB Group
        • Bloq
        • Neft-qaz boru təchizatı: düzgün borunu necə seçmək
        Neft-qaz boru təchizatı: düzgün borunu necə seçmək

        Neft-qaz boru təchizatı: düzgün borunu necə seçmək

        07 sen 2026

        Neft-qaz boru təchizatı qiymətdən deyil, borunun funksiyasından başlayır: boru nəyi, hansı təzyiq və temperaturda daşıyacaq, quyuda, qazanxanada, estakadada, yoxsa yolun altında yerləşəcək? Bu suala cavab verildikdən sonra standart, marka, divar qalınlığı və örtük demək olar ki, özü-özünə müəyyənləşir. Bu bələdçi təchizat mühəndisinin altı fərqli boru ailəsini necə daraldaraq sifarişə düşəcək bir mövqeyə çevirdiyini izah edir.

        IB Group neft, qaz, enerji və kimya sektorları üçün API 5L, EN və GOST standart sistemlərinə uyğun istehsal olunan boruları həm quruda, həm də dənizdə — quyularda, magistral və proses xətlərində, sənaye müəssisələrində — istifadə üçün təchiz edir. Tam çeşid neft-qaz və sənaye boruları səhifəsindədir; aşağıda isə bu çeşiddən seçim məntiqi verilir.

        İlk qərar diametr deyil, iş rejimidir

        Diametrdən başlayan sifarişlər adətən yenidən yazılır. Başlanğıc nöqtəsi borunun gördüyü iş olmalıdır, çünki aşağıdakı dörd rejim metallurgiya baxımından demək olar ki, kəsişmir:

        • Nəqliyyat və proses — neft, qaz, su və ya kimyəvi maddələrin normal və ya orta temperaturda ötürülməsi. Burada təzyiqə davamlılıq, yeraltı xətlərdə isə xarici korroziya müdafiəsi həlledicidir.
        • İstilik rejimi — enerji stansiyalarında və neft-kimya komplekslərində buxar və qaynar su. Burada yüksək temperaturda sürünməyə (creep) davamlılıq həlledicidir və marka divar qalınlığından daha vacibdir.
        • Quyu daxili — qoruyucu (casing) və nasos-kompressor (tubing) boruları. Ox yükü, sıxılma, partlama təzyiqi və birləşmənin özü həlledicidir; bu, API 5CT dünyasıdır.
        • Yeraltı və sualtı — borunun çölü içi qədər aqressiv mühitə məruz qalır, ona görə örtük və izolyasiya məhsulun mühəndis hesablanan hissəsinə çevrilir.

        Neft-qaz boru təchizatında altı boru ailəsi

        Aşağıdakı cədvəldə IB Group-un təchiz etdiyi altı ailə EN və beynəlxalq spesifikasiya üzrə verilib. GOST qarşılıqları ayrıca göstərilir, çünki onlar tərcümə deyil, paralel sistemdir.

        Boru ailəsiStandartlarÇapDivar qalınlığıMateriallarTipik iş rejimi
        Yüksək təzyiqli qazan borularıEN 10216, ASTM A335Ø10–530 mm2–80 mm15CrMoG, 12Cr1MoVG, P91Enerji stansiyaları, yüksək təzyiqli buxar sistemləri, neft-kimya kompleksləri; 620 °C-ə qədər
        Quyu və nasos-kompressor boruları (OCTG)API 5CT, ISO 11960Ø10–406 mm5–25 mmJ55, K55, N80, P110Neft və qaz quyuları, dərin qazma, quyunun mexaniki qorunması
        Şovsuz polad borularEN 10216, EN 10297Ø6–711 mm1–40 mmP235GH, P265GH, 15Mo3Yüksək təzyiqli qaz və su xətləri, neft-kimya, istilik boruları, gəmiqayırma
        Antikorroziya örtüklü borularEN ISO 21809-1, EN 10289Ø20–1200 mm3 qatlı PE və ya FBE örtükÖrtük çəkilmiş karbon poladSu və qaz xətləri, dəniz infrastrukturu, kimyəvi maddələrin nəqli; 150 bar, −30…+100 °C
        Örtüklü və izolyasiyalı borularEN 253, EN 10217Ø20–1600 mm3–20 mmPoliuretan köpük, PE və ya PP qabıqYeraltı tikinti layihələri, dəniz mühitində su və qaz xətləri, neft-qaz nəqli, istilik sistemləri
        Xüsusi təyinatlı borularEN 10255, EN 10296Ø10–1200 mm1–30 mm316L, 321, Inconel 625Aqressiv kimyəvi mühitlər, yüksək temperatur, aerokosmik və xüsusi mühəndislik layihələri

        Şovsuz, yoxsa qaynaqlı

        Şovsuz boru bütöv külçədən deşilib yayılır, yəni onun uzunu boyu nə qaynaq tikişi, nə də istilik təsirinə məruz qalmış zona olur. Bu, dövri təzyiq altında çat başlanğıcının ən çox rast gəlinən nöqtəsini aradan qaldırır və məhz buna görə yüksək təzyiq, yüksək temperatur və turş (sour) mühitlərdə şovsuz məhsul üstünlük təşkil edir. Eyni səbəbdən şovsuz çeşidin diametri müəyyən həddə dayanır: IB Group-un şovsuz xətti EN 10216 və EN 10297 üzrə Ø711 mm-ə, GOST 8731-74 və GOST 8732-78 üzrə isə Ø720 mm-ə qədərdir.

        Bu ölçüdən yuxarıda qaynaqlı boru iqtisadi cavabdır və mühitin aqressiv, təzyiqin isə çox yüksək olmadığı nəqliyyat rejimi üçün tam etibarlıdır. İzolyasiyalı ailə bu mübadiləni birbaşa göstərir: EN 253 üzrə daxili daşıyıcı boru EN 10217-yə uyğun qaynaqlı təzyiq borusudur və məhz bu, Ø1600 mm həddini mümkün edir. Böyük diametrli paylayıcı şəbəkələrdə polad boruların məhdudlaşdırıcı amili adətən tikiş yox, örtük olur.

        Markanı temperatur və mühitə görə seçmək

        Təkrar sifarişlərin əksəriyyəti məhz marka seçimindən doğur, ona görə sorğuda dəqiqlik vacibdir:

        • Orta temperatur, ümumi təzyiq rejimi — adi proses və kommunal xətlərin böyük hissəsini P235GH və P265GH örtür. Bunlar şovsuz boru çeşidinin əsas markalarıdır.
        • Yüksək temperatur — molibden və xrom-molibden markaları sürünməyə, yəni adi karbon poladın uzunmüddətli yük və istilik altında yavaş deformasiyasına müqavimət göstərir. 15Mo3 bu pilləkənin başlanğıcıdır; 15CrMoG, 12Cr1MoVG və P91 qazan borularını 620 °C-ə qədər aparır. GOST qazan xətti 20, 12X1MΦ və 12X2MΦ markalarından ibarətdir və 560 °C ilə məhdudlaşır — mövcud müəssisə əvəzlənmək əvəzinə genişləndirildikdə bu fərq əhəmiyyət kəsb edir.
        • Korroziyalı və xlorid tərkibli mühitlər — 316L və 321 austenit paslanmayan poladları, həmçinin Inconel 625 nikel ərintisi divar qalınlığından asılı olmayaraq karbon poladın dözməyəcəyi kimyəvi mühitlər üçün nəzərdə tutulur.
        • Quyu möhkəmlik sinifləri — J55, K55, N80 və P110 korroziya deyil, möhkəmlik sinifləridir və quyunun yük hesabatına görə seçilir.

        Xəttin daşınması, qaldırılması və yoxlanılması üçün texnika boru ilə birlikdə müəyyənləşdirilir; kranlar və müayinə maşınları maşın və avadanlıqlar səhifəsindədir.

        Yeraltı və dəniz xətləri üçün örtük və izolyasiya

        Boru torpağa və ya suya girdikdən sonra onun xidmət müddətini çölündə olan təbəqə müəyyən edir. Bu ehtiyacın böyük hissəsini iki məhsul qarşılayır. EN ISO 21809-1 və EN 10289 üzrə antikorroziya örtüklü borular 3 qatlı polietilen və ya FBE (epoksi) örtüklə Ø20–1200 mm aralığında verilir, −30…+100 °C və 150 bara qədər nəzərdə tutulub; GOST epoksi və poliuretan qarşılıqları isə Ø25–1000 mm, −40…+120 °C və 180 bara qədərdir. GOST xəttinin daha geniş temperatur aralığı kontinental iqlimdə real seçim meyarıdır.

        EN 253 üzrə örtüklü və izolyasiyalı borular fərqli məhsuldur: poliuretan köpük daxili daşıyıcı boru ilə xarici qabıq arasına vurulur, üzəri polietilen və ya polipropilen olur və Ø20–1600 mm aralığında həm istilik, həm də korroziya müdafiəsi verir. Mərkəzləşdirilmiş istilik, yeraltı tikinti və dəniz mühitindəki su və qaz boru xətləri məhz bu məhsulla qurulur. Hansı seçilirsə seçilsin, sahə birləşmələri əvvəlcədən büdcəyə salınmalıdır: zavod örtüyü boru uclarına qədər gəlmir və yeraltı xətlər adətən ilk olaraq həmin sahə birləşmələrindən sıradan çıxır.

        EN, GOST və API paralel sistemlərdir, iyerarxiya deyil

        Azərbaycan və MDB layihələri müntəzəm olaraq hər üçünü bir yerdə işlədir. Zavodun yenilənməsi zamanı yeni EN proses xətləri GOST üzrə qurulmuş mövcud şəbəkəyə qoşula bilər, onu qidalandıran quyular isə API məhsulu üzərində işləyir. Üçündən heç biri "daha yaxşı" deyil; onlar kimyəvi tərkibin ifadəsinə, sınaq qaydalarına və dopusklara görə fərqlənir — məhz buna görə markalar arasında uyğunluq həmişə təxminidir və heç vaxt avtomatik deyil. Ən təhlükəsiz praktika hər xətt üçün bir sistem seçmək və sistemlərin qovuşduğu nöqtələri açıq şəkildə göstərməkdir.

        Bu qovuşma işi texniki olduğu qədər də müqavilə işidir. Layihə standartları qarışdıranda texniki əlavələrin dili uyğunsuzluq riskini kimin daşıdığını müəyyən edir — müqavilə dəstəyi xidməti və layihə idarəetməsi məhz bu səbəbdən təchizatdan sonra deyil, onunla yanaşı dayanır. IB Group-un Heydər Əliyev adına Neft Emalı Zavodu üçün boru xətti və klapan təchizatı və "Azərkimya" boru xətlərinin yenilənməsi işləri mövcud sənaye şəbəkələrinə təchizat nümunələridir.

        Tam sorğuda nələr göstərilməlidir

        Kommersiya təklifi yalnız arxasındakı sorğu qədər dəqiq olur. Tam sorğuda bunlar göstərilir:

        • Mühit və onun tərkibi — turş (sour) rejim olub-olmaması və xlorid miqdarı daxil olmaqla;
        • Layihə təzyiqi və layihə temperaturu, fərqlidirsə istismar aralığı da;
        • Xarici diametr və divar qalınlığı, yaxud hesablamanı aparmağımız üçün təzyiq sinfi;
        • Standart sistemi və marka — EN, GOST və ya API, həmçinin onun daxilindəki marka;
        • Uc emalı — düz, fasetli və ya yivli; yivli məhsul üçün birləşmə növü;
        • Örtük və izolyasiya tələbləri, sahə birləşmələrinin həcmi daxil olmaqla;
        • Miqdar, təhvil məntəqəsi və nəzarət tələbləri, təhvil zamanı gözlənilən sənəd paketi ilə birlikdə.

        Klapanlar eyni iş rejimi məlumatına görə seçildiyinə görə boru və neft-qaz və sənaye klapanları tələblərini birlikdə göndərmək əlavə yazışmanın qarşısını alır. Qiymət və təhvil qrafiki hər sifariş üzrə təklif mərhələsində təsdiqlənir — yuxarıdakı parametrləri əlaqə səhifəsi vasitəsilə göndərin, texniki komanda spesifikasiya və ona uyğun kommersiya təklifi ilə cavab verəcək.

        Tez-tez verilən suallar

        Şovsuz və qaynaqlı boru arasında fərq nədir?

        Şovsuz boru bütöv külçədən formalaşdırılır və uzunu boyu qaynaq tikişi olmur; qaynaqlı boru isə vərəq və ya lentdən əyilərək uzunu boyu qaynaq edilir. Tikişin olmaması çat başlanğıcının ən çox rast gəlinən nöqtəsini aradan qaldırır, buna görə yüksək təzyiq, yüksək temperatur və turş mühitlərdə şovsuz məhsula üstünlük verilir. Qaynaqlı boru daha qənaətlidir və böyük diametrlərdə praktik seçimdir. IB Group-un şovsuz çeşidi EN 10216 və EN 10297 üzrə Ø6–711 mm-i əhatə edir, EN 10217 üzrə qaynaqlı daşıyıcı boru isə izolyasiyalı çeşidi Ø1600 mm-ə qədər dəstəkləyir.

        Azərbaycanda boru xətti üçün EN, GOST, yoxsa API göstərilməlidir?

        Hər üçü təchiz olunur və hər üçü etibarlıdır; seçim adətən texniki üstünlükdən deyil, mövcud şəbəkədən və layihə spesifikasiyasından asılıdır. Xətt GOST üzrə qurulmuş müəssisəyə qoşulursa, GOST daxilində qalmaq ehtiyat hissələri, qaynaq prosedurları və nəzarəti sadələşdirir. Yeni proses və magistral xətlər isə çox vaxt EN və ya API 5L üzrə göstərilir. Hansı seçilirsə seçilsin, hər xətt üçün bir sistem müəyyən edin və sistemlərin qovuşduğu nöqtələri təsvir edin, çünki markalar arasında uyğunluq təxminidir.

        Yeraltı qaz xətti üçün hansı boru istifadə olunur?

        Yeraltı xəttin xarici müdafiəsi məhsulun mühəndis hesablanan hissəsi olmalıdır. EN ISO 21809-1 və EN 10289 üzrə antikorroziya örtüklü borular 3 qatlı polietilen və ya FBE örtüklə Ø20–1200 mm aralığında, −30…+100 °C və 150 bara qədər verilir; GOST epoksi və poliuretan qarşılıqları isə −40…+120 °C və 180 bara qədərdir. İstilik müdafiəsi də tələb olunursa, EN 253 üzrə poliuretanla izolyasiya edilmiş, PE və ya PP qabıqlı borular Ø20–1600 mm aralığını örtür. Sahə birləşmələrinin müdafiəsi mütləq həcmə daxil edilməlidir.

        Yüksək temperaturlu buxar üçün hansı boru uyğundur?

        Bunun üçün nəzərdə tutulmuş ailə yüksək təzyiqli qazan borularıdır. EN 10216 və ASTM A335 üzrə Ø10–530 mm aralığında, 2–80 mm divar qalınlığı ilə verilir, sürünməyə davamlı 15CrMoG, 12Cr1MoVG və P91 markalarından hazırlanır və maksimum 620 °C üçün nəzərdə tutulub. GOST qarşılığı 20, 12X1MΦ və 12X2MΦ markalarında Ø16–426 mm, 2–36 mm divar qalınlığı və maksimum 560 °C ilə məhdudlaşır. Mövcud qazanxananın gücü artırılarkən adətən məhz bu temperatur fərqi qərarı müəyyən edir.

        Təklif almaq üçün IB Group-a hansı məlumat lazımdır?

        Mühiti və rejimin turş olub-olmadığını, layihə təzyiqi və temperaturunu, xarici diametr və divar qalınlığını (və ya hesablama üçün təzyiq sinfini), standart sistemini və markanı, uc emalını və birləşmə növünü, örtük və ya izolyasiya tələblərini (sahə birləşmələri daxil), həmçinin miqdarı, təhvil məntəqəsini və gözlənilən sənəd paketini göstərin. Bu məlumatla texniki komanda boru çeşidindən spesifikasiya hazırlayıb ona uyğun təklif verə bilər; qiymət və təhvil qrafiki daxil olmaqla kommersiya şərtləri hər sifariş üzrə təklif mərhələsində təsdiqlənir.

        Digər məqalələr

        API 5CT qoruyucu və NKB boruları: alıcı üçün bələdçi

        13 sen 2026

        API 5CT qoruyucu və NKB boruları: alıcı üçün bələdçi

        API 5CT nəyi əhatə edir, yivlər niyə API 5B-də ayrıca dayanır, API 5L harada başlayır, J55–P110 markaları necə oxunur və LTC, BTC, EUE, premium bağlayıcılar nə ilə fərqlənir.

        Dəmir yolunda yanlıq: ölçü, çəki və polad növləri

        10 sen 2026

        Dəmir yolunda yanlıq: ölçü, çəki və polad növləri

        Yanlıq nədir, rels birləşməsini necə saxlayır, 1R65 və 2R65 tiplərinin ölçü, çəki və deşik sayı, EN ilə QOST fərqi və lövhəni rels profilinə uyğunlaşdırmağın qaydası.

        Neft-qaz üçün sənaye klapanları: növlər, standartlar və spesifikasiya

        07 sen 2026

        Neft-qaz üçün sənaye klapanları: növlər, standartlar və spesifikasiya

        Hansı klapan ailəsi hansı funksiyaya uyğundur, təzyiq və temperatur karbon poladla paslanmayan polad arasında seçimi necə müəyyən edir, API 6D, EN 12516, EN 593 və QOST 33259 nəyi tənzimləyir və sorğuda nə göndərilməlidir.